ΖΗΤΟΥΝΤΑΙ "ΠΑΛΛΗΚΑΡΙΑ"             

2017-01-28

Με 2 λάμδα και ήτα παρακαλώ...

 

Τολμούσε όχι μόνο να κοιτάξει τον εχθρό στα μάτια, αλλά και να τον προκαλέσει σε σύγκρουση παλλόμενος την κεφαλήν «την κάραν» ώστε αυτός και οι συνοπλίτες του στην φάλαγγα να σχηματίσουν έναν κυματισμό παλλόμενων λοφίων για να σπείρουν τρόμο στον αντίπαλο. Τον πάλλων την κάραν οπλίτη, δηλαδή το «παλληκάριον» απηχεί η λέξη παλληκάρι. Μάλιστα φίλοι μου, Πάλλω την κάρα, σημαίνει κραδαίνω την κεφαλή. Η κίνηση της παλλόμενης κεφαλής ακόμα καλά κρατεί στον πολεμικό Πυρρίχιο των Ποντίων, που είχε περιγράψει και ο Ξενοφών στην "Ανάβαση" προ 2 χιλιετίες.


Η μορφή του λήμματος «κάρα» με την σημασία της κεφαλής έχει επιβιώσει στην λέξη «καραδοκώ» εκ του «καραδοκέω», δηλαδή, έχω τεταμένη την κεφαλή, μετ' ανησυχίας, περιμένω... Επίσης έχει επιβιώσει στο καρύδι, εφόσον παρατηρούμε ότι ο εντός αυτού καρπός ομοιάζει με εγκέφαλον. Αλλά και στο «καρατομώ» = κόβω το κεφάλι. Αν και για κάποιον λόγο, τα ετυμολογικά λεξικά εμμένουν στην ρίζα «πάλληξ» εκ του «πάλλω» (κραδαίνω) το οποίον λήμμα σημαίνει «νέος τις πρώιμης εφηβείας,» αμελώντας την κατάληξη «κάρι», ο συνθετικός σχηματισμός και οι ιστορικές περιγραφές δεν αφήνουν αμφιβολίες για το έτυμον αυτής της τόσο εννοιολογικώς φορτισμένης λέξεως - καθώς η λέξις παλληκάρι είναι φορτισμένη με την τόλμη, την ανδροπρέπεια και λεβεντιά που δεν δικαιολογούν τον ετυμολογικό περιορισμό στο «πάλληξ», δηλαδή στην απλούστατη περιγραφή ενός παιδίσκου.

Παλληκάρι, λοιπόν...., με δύο λάμδα και ήτα, για να θυμίζει την ρίζα, την λεβεντιά, και όχι καρατομημένο με ένα λάμδα και ιώτα όπως αυθαιρέτως επεβλήθη από τους «γλωσσοκτόνους» των τελευταίων 40 ετών.Και επειδή το κάθε παλληκάρι πρέπει να αντιστέκεται στην καρατόμηση του πολιτισμού του, καιρός είναι να αποκαταστήσουμε το μεγαλείο του δικού μας πολιτισμού. Την ομορφιά της γλώσσης ημών.Οι ίδιες μεταπολιτευτικές δυνάμεις που επέφεραν την σημερινή κρίση στον τόπο μας είχαν ως πρώτο τους μέλημα να πολιτικοποιήσουν ό,τι εύηχο είχε επιβιώσει στην γλώσσα, είτε φυσιολογικώς, είτε τεχνιτώς ταυτίζοντάς το με την ακροδεξιά, την προγονοπληξία και τον φασισμό.... Συγχρόνως, ό,τι πιο μαλλιαρό ταυτίστηκε με την πρόοδο, βαυκαλίζοντας την γλωσσική αμορφωσιά των πολλών.

«Η Ελλάς, της Ελλάδος, η Άρτεμις της Αρτέμιδος, η διεθνής της διεθνούς, η πόλις της πόλεως, ο μήνας του μηνός, η σίκαλις της σικάλεως» συγκροτούσαν τον πήχη που έπρεπε, δια της «προοδευτικής» οδού, να κατέβει στο «η Ελλάδα της Ελλάδας, η Άρτεμη της Άρτεμης, η διεθνής της διεθνής, η πόλη της πόλης, ο μήνας του μήνα, η σίκαλη της σίκαλης».Και ενώ ακόμη λέμε για κάποιον που μιλάει λογικά και ορθά «τα είπε με το νι και το σίγμα», να σου που ήλθαν οι καιροί που αυτά τα δύο γράμματα των πάλαι ποτέ εύηχων ελληνικών καταλήξεων απαλείφθηκαν από τα σχολικά βιβλία και από τα στόματα των σύγχρονων δασκάλων, που δεν είναι άλλοι από τους αμόρφωτους δημοσιογράφους που ακατάσχετα ασχημονούν εις βάρος της Ελληνικής με αχαλίνωτους ξενισμούς. Τους ακούς να λέγουν το ποσό, το εμβαδό το δεν είναι δυνατό... Τόσο εμποτισμένοι είναι μερικοί με το ιδεολογικό τους μίσος κατά της Ελληνικής, που έχει τύχει να παρακολουθώ συζήτηση με υπουργό κυβερνώντος κόμματος να του ξεφεύγει η φράση «του πρώτου μήνα του χρόνα...!»

Αφαιρέθηκε το τελικό νι από το Δημαρχείον, το Φαρμακείον, το Ιδαίον Άντρον, το Αττικόν Ωδείον, την καρέκλα, και τιμωρηθήκαμε με το Δημαρχείο, Φαρμακείο, Ιδαίο Άντρο, Αττικό Ωδείο και τη Γκαρέκλα. Και τελικά, επειδή είσαι ο τρόπος που μιλάς, γίναμε σαν τη γκαρέκλα, «γκαβοί».

Τις προάλλες μία κυρία από την Λειβαδιά, που μάχεται για την ίδρυση του εκεί Λυκείου Ελληνίδων μου είπε σε προσωπικό μήνυμα ότι σε επιστολή από τον αρμόδιο φορέα στην Αθήνα της επεσήμαναν να παραληφθεί το τελικό 'ν' στο Λύκειον, ασχέτως αν και η χασμωδία που προκύπτει εν απουσία του νι μεταξύ δύο φωνηέντων βγάζει μάτι. Λύκειο Ελληνίδων, αντί Λύκειον Ελληνίδων.Μη θρέφουμε αυταπάτες ότι η ευηχία δεν παίζει ρόλο στην επικοινωνία μεταξύ μας. Κάθε άλλο! Όπως την μουσική, ο ήχος της γλώσσης επιδρά καταλυτικώς στην καλλιέργεια της ψυχοσύνθεσής μας και στον τρόπο που σκεπτόμαστε.

Αφαιρεμένου κάθε «αριστείου», όπως το άριστον μέτρον μίας εύηχης καθομιλουμένης καθαρευούσης, αφαιρέσαμε κάθε εργαλείον ανάσχεσης της πνευματικής μας υπανάπτυξης. Όταν ο κρετίνος δεν έχει πλέον τίποτα γλωσσικώς και πολιτισμικώς ανώτερον εν όψει προς το οποίον θα μπορούσε να στοχεύει για βελτίωση της λεξιπενίας του, θα παραμείνει κρετίνος, και σε κάθε περίπτωση χειραγωγίσημος από τους καιροσκόπους πολιτικάντιδες.Φίλοι μου, κάθε γενιά είναι αντάξια της γλώσσας της. Στην δική μας περίπτωση, αποποιούμενοι την Ελληνική σκέψη, το ένα λάμδα από το «παλληκάρι» έπεσε από το λοφίον της περικεφαλαίας στους παλλόμενους γοφούς του σεικ και του τσιφτετελιού που αντικατέστησαν την κίνηση της κεφαλής, η οποία πλέον, αντί να πάλλεται, ανεβοκατεβαίνει αυτιστικά (με σφηνάκι ανά χείρας, συνήθως)...

Ταιριαστό για έναν λαό πού πλέον δεν "νοιώθει" την γλώσσα του σε σημείο μάλιστα που (Ω, τί ειρωνεία!) αφαίρεσε και το όμικρον ιώτα από την ίδια την λέξη «νοιώθω» της οποίας το όμικρον ιώτα κάποτε προσέδιδε την έννοια του "νοός" όπως στις λέξεις "πρόνοια, άνοια, διάνοια" κλπ. Δηλαδή, ο "νους" "ωθεί". Άρα, όταν "νοιώθω" ουσιαστικά "αισθάνομαι δια της εν-νοιας = της λογικής".

Ενδιαφέροντα όλα αυτά για ιστορικούς λόγους, εδώ θα μπορούσε να πει κανείς, αλλά τι πρακτικότητα εξυπηρετούν τέτοιες γνώσεις στον κόσμο του σήμερα; Στον φρενήρη κόσμο των υπολογιστών και έξυπνων τηλεφώνων;

Κι όμως, όπως οι λειτουργικές ικανότητες ενός υπολογιστή εξαρτώνται από την μνήμη που διαθέτει, έτσι και οι δυνατότητες ενός ανθρώπου, ενός λαού εναπόκεινται στην δική του ιστορικο-γλωσσική μνήμη.

Η Ελληνική διανόηση μεσουράνησε στο παρελθόν, επειδή ακριβώς αναγνώρισε την σπουδαιότητα της μνήμης σε τέτοιο βαθμό που όχι μόνο την προσωποποίησε, αλλά την θεοποίησε κιόλας: Για εννέα ημερονύκτια πλάγιασε ο Δίας (το θείον) με την Τιτανίδα Μνημοσύνη (την μνήμη) για να γεννηθούν οι εννέα Μούσες που αντιπροσωπεύουν όλα τα στοιχεία ενός υψηλού πολιτισμού (εξ ου και τα "Μουσεία" όπου εναποτίθενται τα έργα των πολιτισμών). Σε αυτές τις Μούσες κάνουν οι ποιητές σαν τον Όμηρο επίκληση για να θυμηθούν τα έργα τους. Αυτός ο σύνθετος τρόπος σκέψεως δημιούργησε τον Ελληνικό πολιτισμό και δη την Ελληνική λαλιά, οι περισσότερες λέξεις της οποίας από μόνες τους αποτελούν Μουσεία μνήμης, αλλά και διδαχής. Και ως δημιούργημα Μουσών που είναι, η Ελληνική δεν θα μπορούσε να μην είναι μία μουσική γλώσσα, με εύηχες καταλήξεις και μελωδική ροή λόγου χωρίς χασμωδίες.Ο θεσμός του Μαντείου των Δελφών επικράτησε για αιώνες επειδή οι εκεί σοφοί ανέλυαν τις ρίζες των ελληνικών λέξεων ώστε με σοφία να δώσουν συμβουλές. Όταν αφαιρούμε σύμφωνα και φωνήεντα επειδή απλούστατα δεν προφέρονται, ουσιαστικώς αφαιρούμε και τις εννοιολογικές ρίζες από τις μελλοντικές γενιές που θα μπορούσαν να εκτιμήσουν περισσότερο από την δική μας λοβοτομημένη γενιά την διδαχή τους.

Όμως φαίνεται ότι οι ίδιοι κανόνες που επεβλήθησαν δια του μινιμαλισμού στην αρχιτεκτονική των σύγχρονών μας Μουσείων βίασαν αφαιρετικώς ότι ομορφότερο είχε να αναδείξει η ανθρώπινη λαλιά.
Αυτήν την γλώσσα "κατακρεουργούν" οι μεταρρυθμιστές της παιδείας μας τα τελευταία χρόνια για να δέσει η λεξιπενία με την κατάπτωση των καιρών. Και ενώ οι Γάλλοι και οι Άγγλοι διαφυλάττουν τα δικά των σύμφωνα και φωνήεντα που δεν προφέρονται καν στις γλώσσες των ως κόρη οφθαλμού, εν Ελλάδι, υπάρχουν ακαδημαϊκοί που προασπίζονται την περαιτέρω κατάργηση κι άλλων συμφώνων, διφθόγγων και φωνηέντων... Τι άλλο συμβαίνει εδώ εκτός από μία μεθοδευμένη μνημοκτονία της Ελληνικής σκέψεως;

Το μόνο σίγουρο είναι ότι "ορδές βαρβάρων ύπουλα σαρώνουν" τον γλωσσικό μας πλούτο, επιφέροντας μία "προοδευτική" ασθένεια τύπου Άλτσχαϊμερ στην Ελληνική συνείδηση - κάτι που καθιστά αμφίβολη και την πνευματική μας συνέχεια ως έθνος (όχι πως η έννοια του έθνους ιδιαιτέρως προβληματίζει "αμνήμονες" ...). Αυτό εξ άλλου είναι πλέον φανερό στα αποχαυνωτικά βλέμματα των φοιτητών όταν τολμήσεις να μιλήσεις για κάποια εθνική συνοχή γύρω από το γλωσσικό ζήτημα.

Σώζεται η κατάσταση; Το μόνο βέβαιον είναι ότι οι πνευματικά νεόπλουτοι της ακαδημαϊκής κοινότητος δεν τολμούν να αντιδράσουν, αν και είναι αμφίβολο αν πολλοί από δαύτους, διαβρωμένοι από κομματικά συμφέροντα και ξενόφερτες αντιλήψεις, διαθέτουν πλέον Ελληνική συνείδηση σε συνδυασμό με γλωσσο-ιστορικές γνώσεις για να φωτίσουν την στερημένη μας νεολαία. Κάτι τέτοιο, εξ άλλου, έχει πλέον πάρει την ρετσινιά του «μη προοδευτικού,» του «εθνικιστικού»...

Η λέξη "μόρφωσις" θα μπορούσε να μας καθοδηγήσει από μόνη της. Όπως ο γλύπτης πιάνει την άξεστη πέτρα και της δίνει εκλεπτυσμένη "μορφή" αφαιρώντας το ακατέργαστο υλικό, έτσι και η παιδεία πρέπει να αφαιρέσει την "ανιστορικότητα". Αφαιρουμένης της "αξεστιάς" αναδύεται ο "δια-μορφωμένος", καλλιεργημένος άνθρωπος - το "παλληκάρι". Κι αν το εργαλείο του γλύπτη είναι το σκαρπέλο, αυτό της παιδείας είναι η γλώσσα, και δη η Ελληνική.

Η γνώση αυτής της γλώσσας ανέκαθεν διαχώριζε τους Έλληνες από τους "βάρβαρους", των οποίων οι λαλιές κάποτε εκπολιτίστηκαν από ελληνικά λήμματα φορτισμένα με εννοιολογική μνήμη. Εξ άλλου, τι άλλο είμαστε εκτός από μνήμη; Μόνο αυτή καθορίζει την ποιότητα κρίσης για να αντιμετωπίσουμε τις κρίσεις...Επειδή η γλώσσα είναι ένας ζωντανός οργανισμός, της οποίας η ποιότητα καθορίζεται από τα συστατικά με τα οποία θρέφεται, καλό είναι να θραφούμε από την πλούσια διαχρονικότητα της ελληνικής με κύρια κριτήρια την μνήμη και κυρίως την αισθητική. Αυτό σημαίνει ότι δεν την βιάζουμε με περιοριστικούς κανόνες δημοτικής ή καθαρευούσης, αλλά της επιτρέπουμε να αντλήσει από όλες τις περιόδους που την διαμόρφωσαν. Η χρήση της να επαφίεται στην κρίση των χρηστών της εφόσον πρωτίστως τως επαναφέρουμε την ομορφιά των Ελληνικών καταλήξεων στα σχολικά βιβλία, στις επιγραφές και στις τηλεοπτικές μας εκπομπές.

Αντλώντας από τον Ρίτσο, έως και τον Όμηρο, από τον Θουκυδίδη έως και τον Κακριδή το Ελληνικό ιδίωμα δεν θα ασφυκτιά πλέον σε ιδεολογικούς κανόνες που θα περιορίζουν την έκφραση και συνεπώς την ποιότητα σκέψεως.Εάν δεν πράξουμε ούτως, θα συνεχίζουμε να φονεύουμε την μνήμη στην χώρα που κάποτε την θεοποίησε και να γεμίζουμε τον Ελλαδικό χώρο με Αμόρφωτους Πτυχιούχους...

Η συνέπεια μίας γλωσσο-πολιτισμικής αμνησίας; Μα είναι ορατή...! Εάν η υψηλή σύνθεση των προγόνων μας θεοποίησε την Μνήμη ως την Τιτανίδα Μνημοσύνη, η δική μας αποσύνθεση γέννησε... την Καφρίλα (λίαν επιεικώς). Πως θα την προσωποποιούσαν, άραγε, οι αρχαίοι ημών πρόγονοι...;

Από τα "ντακαντουκάδικα" στις παραλίες όπου φιγουράρουν φουσκωτοί και τατουάζ..., έως και τα δημοσιο-υπαλληλίστικα έδρανα της κατ' ευφημισμόν «Ανωτάτης Εκπαιδεύσεως» όπου παρελαύνουν αιώνιοι κότσοι ιδεολογο-πληγμένων φοιτητών... την κουτουλάμε παντού.

Το 1988, διαβάζοντας τα τεκταινόμενα της τότε εποχής και φοβούμενος για τα μελλούμενα στον τόπο μας (που δυστυχώς επαληθεύτηκαν) εκτονώθηκα δια του στίχου και της ζωγραφικής. Με τίτλο "Οπλίτου Κραυγή" το παρακάτω ποίημα, που ζωγράφισα κιόλας, φιλοξενήθηκε στα Χανιώτικα Νέα. Δυστυχώς εδώ επαληθεύεται το "Ουδείς Προφήτης στον Τόπο του". Εάν μη τι άλλο, σήμερα είναι επίκαιρο...

"Αναζητώ την φάλαγγα, την χιλιοεπανδρωμένη

με παλληκάρια άξια, σπαθάτα λεβεντόνια,

κατά τ' εχθρού να κινηθεί, γοργώς, πειθαρχημένη,

πολέμιες κραυγές να φλέγουν τα πνευμόνια...

Αναζητώ αντάξιους, απτούς εχθρούς να πλήξω,

Μα δεν υπάρχουν Πέρσες πια, Ρωμαίοι, Ούνοι, Γότθοι,

Να ξεσπαθώσω να ριχθώ, στην μάχη να ορμήξω.

Αυτούς να τρέψω εις φυγήν έως την πέραν όχθη...

Ορδές βαρβάρων ύπουλες την χώρα μου σαρώνουν

και πέφτει θύμα εύκολο ο ανύποπτος λαός μου.

Λεηλατούν το πνεύμα, την ψυχήν του εξοντώνουν,

Με βαρβαρ-αντινόηση, την μνήμην του σκοτώνουν...

Μα τό 'χει γράψ' η μοίρα μου μονάχος μου να στέκω

μοναχικούς παιάνες η ψυχή να τραγουδάει,

καθώς, σαν την Ακρόπολη, από ψηλά να βλέπω

την αιμοποτισμένη γη ηρώων να βογκάει."

-Παναγιώτης Τερπάνδρου-


(3 Σεπτεμβρίου 2012)